Geri

Türkiye'de Karaciğer Transplantasyonu Sonrası Alıcıların İlaç Uyumsuzlukları

Cilt 29, Sayı 1

Mart 2015 · Sayfalar 019-026

Türkiye'de Karaciğer Transplantasyonu Sonrası Alıcıların İlaç Uyumsuzlukları

Medication Nonadherence in Liver Transplant Recipients in Turkey

Nur ŞAHİN KAYA1, Özgül KARAYURT2

1Katip Çelebi Üniversitesi, Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İzmir, TÜRKİYE
2Dokuz Eylül Üniversitesi, Hemşirelik Fakültesi, İzmir, TÜRKİYE
Anahtar Kelimeler: Karaciğer transplantasyonu ilaç uyumsuzluğu hemşirelik nitel çalışma
Keywords: Liver transplantation medication adherence nursing qualitative research

Amaç: Karaciğer transplantasyonu sonrası alıcıların ilaç uyumsuzluklarını açıklamaktır.

Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı, niteliksel bir araştırmadır. Araştırmanın verileri Nisan 2011 ile Haziran 2011 tarihleri arasında karaciğer transplanyasyon polikliniğinde karaciğer nakli yapılan 21 yetişkinden toplanmıştır. Verilerin toplanmasında hasta tanıtıcı bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler önce teyp aracılığı ile kaydedilmiş, sonra yazılı hale getirilmiş, analiz edilmiş, ana ve alt temalara ayrılmıştır.

Bulgular: Verilerin analizinde ilaç uyumsuzluğu, ilaç uyumsuzluğu nedenleri, hemşirelerden beklentiler olmak üzere üç ana tema ve alt temalar ortaya çıkmıştır. İlaç uyumsuzluğu ana temasının alt temaları “doz atlama”, “doz geciktirme”, “yanlış ilaç” almadır. İlaç uyumsuzluğu nedenleri ana temasının alt temaları “unutma”, “yaşam biçimi”, s”ağlık bakım sistemi”, “yetersiz bilgi”, “çoklu ilaç kullanımı” ve “sağlık inançları”dır. Hemşirelerden beklentiler ana temasının alt temaları “mali danışmanlık”, “eğitim”, ve “ilgi gösterme”dir.

Sonuç: Karaciğer transplantasyon alıcıları, bir çok nedenden dolayı ilaç uyumsuzluğu yaşamakta ve ilaç uyumsuzluğunun önlenmesinde hemşirelerden beklentileri olduğunu ifade etmişlerdir. Hemşireler ve diğer sağlık profesyonelleri transplantasyon sonrası ilaç uyumsuzluğu olabileceğinin farkında olmalı, ve ilaç uyumsuzluğunu uygun eğitim ve danışmanlıkla önlemelidir.