Dekstrokardi az rastlanılan bir kardiyak anomalidir. Dekstrokardili kişilerde koroner arter
hastalıklarının görülme sıklığı genel nüfustaki görülme sıklığıyla eşittir. Dekstrokardi ile akut
miyokard infarktüsü birlikteliği çok az görülen bir klinik durumdur. Bu olgu ile, akut anterior
miyokard infarktüsü ile başvuran dekstrokardili bir hastada sol ön inen koroner artere (LAD) başarılı
perkütan koroner girişim uygulanmasını anlatmayı hedefledik. Dekstrokardili bir olguda standart
görüntüler elde edilerek ve standart kateterler kullanılarak bu kataterlerin ters rotasyonu ile
perkütan koroner girişimin güvenilir bir şekilde yapılabileceği gösterilmiştir.
Dextrocardia is a rare cardiac anomaly. Prevelance of coronary artery disease in subjects with
dextrocardia are not different from those without dextrocardia. We aimed to present a successful
percutaneous transluminal coronary intervention of the left anterior descending coronary artery in a
case with dextrocardia presenting with acute anterior myocardial infarction. We showed that
percutaneous coronary intervention can be safely performed with standard angiographic views with
opposite rotation of angiographic catheters.
Introduction
Dekstrokardili kişilerde koroner arter hastalığının görülme sıklığı genel nüfustaki
görülme sıklığıyla benzerdir[1]. Göreceli olarak az sayıda olan bu hastalarda,
miyokardiyal revaskülarizasyon uygulamaları üzerine daha çok olgu sunumları şeklinde
az sayıda rapor bulunmaktadır[2,3]. Bu vakalarda karşılaşılan zorluklar içerisinde ayna
hayali bir görüntü içerisinde çalışmak zorunda kalınması ve kateter manüplasyonlarının
alışılmışın dışında yapılması gerekliliği sayılabilir. Bu yazıda akut anterior miyokart
infarktüsü ile başvuran dekstrokardili bir hastada, trombolitik tedavi sonrası göğüs
ağrısının ve elektrokardiyografide ST segment elevasyonun devam etmesi üzerine
yapılan başarılı rescue perkütan koroner girişim (PKG) deneyimimizi sunmayı
amaçladık.
Case Presentation
Hipertansiyonu ve sigara hikayesi olan 54 yaşındaki erkek hasta, son bir saat
içerisinde başlayan ve sol koluna yayılan baskı tarzında göğüs ağrısı şikayetiyle acil
servisimize başvurdu. Hastanın yapılan fizik muayenesinde genel durumu orta, arteriyel
tansiyon değeri 140/100 mmHg, kalp hızı 86/dk ve oksijen saturasyonu %92 olarak
tespit edildi. Kardiyak fizik muayenesi en iyi apekste duyulan 2/6 derece sistolik üfürüm
ve dekstokardi dışında normaldi. Solunum sistemi muayenesinde anormallik
saptanmadı. Hastanın elektrokardiyografisi (EKG) çekilirken dekstrokardiden dolayı
ekstremite derivasyonları tam ters olarak, göğüs derivasyonları da sağa olacak şekilde
bağlandı. EKG'de anterior derivasyonlarda yaklaşık 10 mm ST elevasyonu tespit edildi.
Hasta akut anterior MI tanısıyla hemen koroner yoğun bakıma yatırıldı. Trombolitik
kontrendikasyonu olmayan hastaya hemen 300 mg asetilsalisilikasit, 300 mg
klopidogrel, intravenöz tenekteplase, 1000 Ü/saat'ten intravenöz unfraksiyone heparin,
40 mg atorvastatin ve oral 50 mg metoprolol tablet tedavisi başlandı. Trombolitik tedavi
uygulamasının 60. dakikasında çekilen EKG'de ST elevasyonunun devam etmesi ve
göğüs ağrısının geçmemesi üzerine hasta rescue PKG için katater laboratuarına alındı.
Hastanın sağ femoral arter bölgesinin dezenfeksiyonundan sonra lokal anestezi yapıldı.
Sağ femoral arterine tek duvar yöntemiyle 6F intraducer yerleştirildi. Koroner
görüntüleme yapılırken bilindik manevralar tam tersi olacak şekilde yapıldı. Sol ön inen
koroner arterin (LAD) ostiumdan itibaren %100 tıkalı olduğu görüldü (Şekil 1). 0.014
floppy guidewire ile lezyon geçildikten sonra trombüs aspirasyon katateriyle lezyon bölgesi 10 kez aspire edildi. Distal TIMI 2 akım sağlandı.
Hedef bölgeye 1 adet balon yüklü intrakoroner stent (3,0
x 20 mm) primer olarak lezyon üzerinde 22 atm'de15 sn
süreyle şişirildi (Şekil 2) ve tam açılım sağlandı (Şekil 3).
Sirkümfleks areterin normal ve sağ koroner arterin sağ
ventrikül dalı hizasında kritik olmayan plak olduğu tespit
edildi (Şekil 3 ve 4). İşlem esnasında herhangi bir
komplikasyon gelişmedi. İşlem sonrası çekilen EKG'de
ST rezolüsyonunun ve hastanın göğüs ağrısında anlamlı
azalma olduğu görüldü. Hemodinamik açıdan stabil olan
ve serum kardiyak belirteçlerinde düşüş olan hastaya
tekrar kontrol koroner anjiografi yapıldı. Hasta yatışının
5. gününde sonrası şifa ile taburcu edildi.
Şekil 1: LAD proksimalinin %100 tıkalı olduğunu
gösteren (ok işareti) anteroposterior kaudal anjiografik
görüntü. LAD: sol ön inen arter, Cx: sirkümfleks arter
Şekil 2: LAD proksimal lezyon guidewire ile geçildikten
sonra stent yerleştirildiğini gösteren anteroposterior
kaudal anjiografik görüntü. LAD: sol ön inen arter
Şekil 3: Stent sonrası LAD ve Cx’i gösteren
anteroposterior kaudal anjiografik görüntü. LAD: sol ön
inen arter, Cx: sirkümfleks arter
Şekil 4: RCA’ın açık alduğunu gösteren sağ oblik
anjiografik görüntü. RCA: sağ koroner arter
Discussion
Kalbin pozisyon anomalileri içinde en sık görüleni
dekstrokardi'dir. Kalbin sağ→sol yerine sol→sağ
rotasyonu sonucu oluşur ve total veya parsiyel situs
inversus eşlik edebilir. Toplumun genelinde situs
inversus oranı yaklaşık olarak 1:2500 ila 1:20000 olarak
tahmin edilmektedir[4]. Koroner anjiografi yapılan
hastalarda dekstrokardi az rastlanılan bir durumdur ve
genellikle tek olgu yayınları şeklinde bildirilmişlerdir.
Dekstrokardili hastalar kendi içlerinde normal yerleşimli abdominal visseral organlar (visseroatriyal situs solitus),
ters yerleşimli atriyumlar ve visseral organlar
(visseroatriyal situs inversus) ve visseral heterotaksi
(değişken visseroatriyal situs) olmak üzere üçe
ayrılmaktadır[5]. Bizim olgumuzda bütün organlar ters
yerleşimliydi. Dekstrokardi ve situs inversuslu kişilerde
koroner arter hastalığı veya bu hastalığın doğal seyri
normal bireylerdekine göre farklı olmadığı
düşünülmektedir.
Dektrokardili hastaya koroner anjiografi uygulaması
ilk kez 1974 yılında rapor edilmiştir[6]. Bizim olgumuzda
olduğu gibi dekstrokardi ile birlikte situs inversus totalisli
vakaya perkütan koroner girişim uygulaması ilk kez 1987
yılında bildirilmiştir[7]. Aortun dekstrokardide sağ taraf
konumunda olduğu koşullarda, anjiyografi ve PCI
prosedürlerindeki en önemli değişiklikler Judkins
kateterlerin ve ayna görüntüsü olarak anjiyografik açıların
dönme yönünün tersine yapılmasıdır. Böylece, koroner
ostiumlar kendi standart durumlarını korurlar. Diğer bir
deyişle, sol Judkins kateteri morfolojik sağ taraflı koroner arterin kanülasyonu için kullanılabilir. Aynı şekilde, sağ
taraflı aort durumunda sağ Judkins kateter ile sol taraflı
morfolojik RCA kanülasyonu yapılabilir[7].
Normal konumlanmış kalplerden farklı olarak, situs
inversus ve dekstrokardili hastalarda sağ prekordial ağrı
olabilmektedir. Situs inversus olan hastalarda, bu atipik
ağrı, sadece Hynes ve ark.[1] tarafından tarif edilmiştir.
Bu atipik sunumun nedeni bilinmemektedir. Situs
inversus önce anormal nöral aks gelişimi ile ilişkili olduğu
gösterilmiştir ve bu durum varyant visseral ağrı algısına
yol açabilir[8]. Bu olguda ağrı göğüs orta kısmından sağ
tarafa doğru yayılım göstermekteydi.
Sonuç olarak, bu olgu sunumu ile dekstrokardili ve
akut ST elevasyonlu miyokard enfarktüsü ile gelen bir
hastada başarılı primer perkütan girişimin yapıldığı nadir
bir vaka sunuldu. Bu tip olgularda standart kataterler,
standart skopi görüntüleri ve kataterlerin ters
rotasyonuyla hem koroner anjiografi hem de gerektiğinde
perkütan koroner girişim yapılabilir.
References
Hynes KM, Gau GT, Titus J. Coronary heart disease in
situs inversus totalis. Am J Cardiol 1973; 32: 666-669.
Erdil N, Çetin L, Sener E, Demirkılıç U, Sağ C. Situs
inversus and coronary disease. Asian Cardiovasc Thorac
Ann 2002; 10: 53-54.
Chui WH, Sarkar P. Coronary artery bypass grafting in
dextrocardia with situs inversus totalis. J Cardiovasc Surg
(Torino) 2003; 44: 617-619.
Gutgesell HP. Cardiac malposition and heterotaxy. The
science and practice of pediatric cardiology. Pennsylvania:
Williams Wilkins; 1998.
Van Praagh S, Santini F, Sanders SP. Cardiac
malpositions with special emphasis emphasis on visceral heterotaxy (asplenia and polysplenia syndromes) Nadas'
Pediatric Cardiology. Philadelphia, 1992.
Richardson RL, Yousufuddin M, Eubanks DR. Ventricular
aneurysm, arrhythmia, and open heart operation in a
patient with dextrocardia. Am Surg 1974; 40: 666-669.
Moreyra AE, Saviano GJ, Kostis JB. Percutaneous
transluminal coronary angioplasty in situs inversus. Cathet
Cardiovasc Diagn 1987; 13: 114-116.