Geri

ETANOL İLE OLUŞTURULMUŞ KARACİĞER HASARINDA MELATONİNİN OKSİDAN VE ANTİOKSİDAN SİSTEMLER ÜZERİNDEKİ KORUYUCU ETKİSİ

Cilt 14, Sayı 2

Aralık 2000 · Sayfalar 261-268

ETANOL İLE OLUŞTURULMUŞ KARACİĞER HASARINDA MELATONİNİN OKSİDAN VE ANTİOKSİDAN SİSTEMLER ÜZERİNDEKİ KORUYUCU ETKİSİ

Protective Effect of Melatonin on Oxidant and Antioxidant Systems in Ethanol-Induced Liver Damage

Halit CANATAN1, Bilal ÜSTÜNDAĞ1, İ.Halil BAHÇECİOĞLU1, Fikret KARATAŞ2, İbrahim H. ÖZERCAN1

1Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi, Elazığ-TÜRKİYE
2Fırat Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi, Elazığ-TÜRKİYE
Anahtar Kelimeler: Etanol Karaciğer hasarı melatonin SOD GSH-Px Selenyum
Keywords: Ethanol Liver damage melatonin SOD GSH-Px Selenium

Bu çalışmada eksojen olarak verilen melatoninin alkole bağlı olarak oluşan karaciğer hasarında oksidan ve antioksidan sistemler üzerine olan etkisi incelendi. 36 erkek rat 3 gruba ayrıldı: grup 1 (Kontrol), grup 2 (Etanol verilen grup), grup 3 (Etanol + 10 mg/kg i.p.melatonin verilen grup). Grup 3 de melatoninin koruyucu etkisininin bir göstergesi olarak hafif bir karaciğer hasarı gözlenmesine rağmen etanol verilen grupta histopatolojik olarak belirgin bir hasar oluştuğu gözlendi. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında karaciğer dokusunda lipid peroksidasyonunun bir göstergesi olan malondialdehid (MDA) düzeyleri açısından, grup 2 de (11.04±2.09 nmol/mg protein) anlamlı bir artış olduğu (p<0.01), melatonin verilen grup 3 de ise MDA düzeylerinde (7.97±1.22 nmol/mg protein) kontrol değerlerine (6.74±1.12 nmol/mg protein) yakın bir azalma olduğu tespit edildi. Karaciğer doku hasarı ile glutatyon peroksidaz (GSH-Px) ve superoksid dismutaz (SOD) aktivite düzeyleri arasında ters bir korelasyon olduğu gözlendi. Karaciğer dokusu selenyum (Se) düzeylerinde ise Grup 3 de (2.20±0.36 µg/gr yaş doku) grup 2 (1.78±0.35 µg/gr yaş doku) ile karşılaştırıldığında oldukça anlamlı bir artış (p<0.001) olduğu gözlendi ve kontrol (3.04±0.33 µg/gr yaş doku) değerlerine yakın değerler elde edildi. Sonuç olarak etkili bir antioksidan ajan olan melatoninin, çalışmamızda etanol uygulanmış ve karaciğer hasarı oluşturulmuş ratlarda artmış olan lipid peroksit düzeylerini anlamlı ölçüde azalttığı, doğal antioksidan enzimleri stimule ederek onların etkinliklerini arttırdığı ve ayrıca doku düzeyinde selenyumun da bu antioksidatif etkinliğe katkıda bulunduğu belirlenmiştir.