Nörofibromatozis Tip 2'li Olguda Median Sinir Schwannomuna Bağlı Oluşan Karpal Tünel Sendromu
Volume 21, Issue 2
December 2007 · Pages 081-083
Nörofibromatozis Tip 2'li Olguda Median Sinir Schwannomuna Bağlı Oluşan Karpal Tünel Sendromu
Carpal tunnel syndrome due to median nerve schwannoma at patient with neurofibromatosis type 2
Mehmet Birol ÖZTÜRK1, Metin KAPLAN1, Faik ÖZVEREN2, Fatih Serhat EROL1
1Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroşirurji Anabilim Dalı Elazığ-TÜRKİYE 2Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroşirurji Kliniği Ankara-TÜRKİYE
Keywords:Neurofibromatosis Type 2SchwannomaCarpal Tunnel Syndrome
Schwannomalara üst ekstremitede nadir rastlanır. Bu tümörler sıklıkla peroneal ve ulnar sinirleri
tutarlar. Çok nadir olarak median siniri etkileyip, karpal tünel sendromuna (KTS) neden olurlar. KTS
tanısını koymak, semptomların mevcudiyetinde kolaydır. Fakat klinik ve nörofizyolojik bulgular
farklılık gösteriyorsa, olgumuzdaki gibi median sinir tümörü akla gelmelidir. Periferik sinir tümörleri,
dışa doğru büyümeleriyle tanınır. Ancak avuç içinde ortaya çıktığında, avuç derisinin kalın olması
nedeniyle vücudun diğer yerlerinden farklı olarak, gerçek hacimlerinden daha küçük görünebilirler.
Bu nedenle, cerrahi tedavi planlanırken bu özellikleri dikkate alınmalıdır.
Schwannomas are rare in the upper extremity. They involves often peroneal and ulnar nerve.
Rarely, they affect median nerve and cause carpal tunnel syndrome. Diagnose of carpal tunnel
syndrome is easy if symptoms are present. But if clinical and neurophysiological findings are
different, median nerve tumor must be considered as such in our case. Peripheric nerve tumors are
recognized through they grow out. But if they are in palm of the hand, because of handful's derm is
thick, they seem smaller than their real size distinctly other areas. Therefore when surgical therapy
is programmed, this feature is considered.
Introduction
Schwannoma, en sık rastlanan periferik sinir tümörüdür [1]. Hemen daima soliter
lezyonlar olarak görülürler. Çoğunlukla ulnar ve peroneal sinirlerde oluştuğu bildirilmiştir
[1].Bazen çok sayıda ve nörofibromatosisle birlikte de bulunabilirler [1,2]..
Nörofibromatosis otosomal dominant geçişli kalıtsal hastalıklar topluluğu olup, ektoderm
ve mezoderm kaynaklı organlarda oluşturduğu tümöral lezyonlarla karakterizedir. Bu
makalede, NF tip 2'li bir olguda, karpal tünel sendromu bulguları ile ortaya çıkan ve iki
taraflı median sinirleri tutan schwannoma olgusu nadir görüldüğü için sunuldu.
Case Presentation
Sağ el ve kolunda şiddetli ağrı, uyuşma şikayeti ile başvuran 54 yaşındaki bayan
hasta, daha önce NF 2 tanısı almıştı. Anamnezinde, 3 kez intrakranial kitle nedeniyle, 2
kez de periferik sinir tümörü nedeniyle ameliyat olduğu öğrenildi. Gövdesinde ve
kollarında çok sayıda kitleleri vardı. Nörolojik muayenede solda santral fasial parezi,
bilateral işitme kaybı, sağ üst ekstremitede parezi bulundu. Sağ el avuç içinde hareketli,
yaklaşık 2 cm çapında kitle tesbit edildi (resim 1). Elektromyografisi (EMG) sağ median
sinir nöropatisi ile uyumlu geldi. Sağ el Magnetik resonans görüntülemede palmar
yüzde, cilt altında tendonları komprese eden, T1'de hipointens, T2'de heterojen
hiperintens, heterojen kontrastlanma gösteren lobüle kitle lezyonu görüldü. Sol elinde de
klinik şikayet oluşturmayan ve MR da benzer görüntü oluşturan yaklaşık 1 cm
büyüklüğünde kitle izlendi. Olgu lokal anestezi altında ameliyat edildi. Cilt insizyonundan
sonra lastik kıvamında, yuvarlak kitle ortaya çıktı. Kitle çevre dokulardan diseke
edildiğinde, palmar adeleler arasında lobuler yapılarla devamlılık gösterdiği görüldü.
Median sinir serbestleştirildi ve kitle çevre dokulardan sıyrılarak çıkarıldı (resim 2).
Kitlenin yaklaşık 10 cm uzunluğa ulaştığı görüldü (resim 3). Histopatolojik inceleme
schwannoma olarak rapor edildi. Sol eldeki kitle için klinik şikayet oluşturmadığı ve
küçüklüğü nedeniyle takip önerildi.
Şekil 1: Dışardan bakıldığında 2 cm çapında görülen kitle, ameliyat öncesi görülüyor.
Şekil 2: Palmar adeleler arasında uzanım gösteren kitle çıkarılıyor.
Şekil 3: Kitlenin yaklaşık 10 cm uzunluğunda olduğu görülüyor.
Discussion
Schwannomalar (neurilemoma), sinir kılıfı schwann
hücrelerinden gelişen benign tümörlerdir. Kitleler yatay
planda hareketli, dikey planda hareketsizdir. Genellikle
30-60 yaşlar arasında görülüp, ırk ve cinsiyet ayrımı
gözetmez. Tümörün palpasyonu, sinirin innerve ettiği
alanda uyuşma ve karıncalanmaya sebep olur. Tümörün
büyümesi yavaştır; büyük olmadıkça ağrı ve nörolojik
bulgu nadirdir [1]. Sıklıkla rastlantısal ve ağrısız kitleler
olarak karşımıza çıkar. Ancak çevre dokulara basıyla
semptomatik olabilirler. Sinir kompresyonuna bağlı
semptomlar ortaya çıkana kadar, 4 cm çapa ulaşabilirler
[1]. Hastamızda ise dişardan 2 cm çaplı görünmekle
beraber, multilobüle yapıyla palmar adeleler arasında
uzanıp, yaklaşık 10 cm büyüklüğündeydi. Foucher ve
arkadaşları, nörolojik semptomların tümör boyutlarından
ziyade sinir kanalı boyutlarına ve relatif kompresyon
derecesine bağlı göründüğünü belirtmiştir [3].
Ekstremitelerdeki büyük periferik sinirleri, bilhassa da
peroneal ve ulnar siniri tutar [1]. Bu bölgedeki yumuşak
doku tümörlerinin % 5'ini kapsarlar [1]. Whitaker ve
Durolias, 1,5 milyon hastane başvurusundan 76 kişide
periferik sinir schwannomuna rastlamıştır [4].
Periferik nöropati, Tip 2 nörofibromatosisin yaygın
klinik bulgusu olabilir. Nöropati etyolojisinde, periferik
sinir boyunca uzanan kitlelerin kompresyon etkisi,
endonöral patolojik hücrelerin bilinmeyen lokal toksik ve
metabolik etkileri sorumlu tutulmaktadır [5]. Tümör
kitlesinden ilişkisiz periferik sinir lezyonları, NF 2
hastalarının % 6'sında bildirilmiştir [5,6].
KTS median sinirin el bileğinde tuzaklanması sonucu
meydana gelir. Amerikan nöroloji akademisine göre
sıklığı %10'dur. Elde özellikle geceleri olan ağrı, uyuşma,
median sinirin innerve ettiği alanda duyu kaybı, tenar
atrofi ile karakterizedir [7]. İdiopatik olabileceği gibi,
Kolles kırığı, romatoid artrit, diabetes mellitus,
hipotroidizm, gebelik ve elini fazla kullanan kişilerde
görülür. Stevens ve arkadaşlarının çalışmasında
romatoid artrit, diabetes mellitus ve gebelik en sık
rastlanan sebepler olarak bildirilmiştir [8]. Ayrıca bilek
düzeyinde tümörü olanlarda da rastlanabilir [9,10].
KTS'ye sık rastlanırken, tümöre bağlı KTS oldukça
nadirdir. Median sinir tümörüne bağlı KTS'nin, nadir
görüldüğü için kolaylıkla atlanabileceği bildirilmiştir [7].
Semptomlar mevcut olduğunda KTS tanısını koymak
kolaydır. Fakat klinik ve nörofizyolojik muayene tipik
değilse ya da klinik ve nörofizyolojik bulgular farklılık
gösteriyorsa median sinir tümörü akla gelmelidir [7].
Periferik sinir tümörlerine dışarı doğru büyümesiyle
tanı konabilir. Olgumuzda olduğu gibi avuç içinde ortaya
çıktığında, avuç derisinin kalın olması nedeniyle,
vücudun diğer yerlerinden farklı olarak, gerçek
hacimlerinden daha küçük görünebilirler. Bu nedenle
cerrahi tedavi planlanırken bu özellikleri dikkate
alınmalıdır.
References
Kang HJ, Shin SJ and Kang ES. Schwannomas of the
upper extremity. J. Hand Surg (Br). 2000 Dec;25(6):604-7
Donner TR, Voorhies RM, Kline DG. Neural sheath tumors
of major nerves J Neurosurg. 1994 Sep;81(3):362-73.
Foucher G, Berard V, Snider G, Lenoble E, Constantinesco
A. Distal ulnar nerve entrapment due to tumors of Guyon's
cannal: A series of ten cases. Handchirurgie Microchirurgie
Plastische Chirurgie. 1993, 25: 61-65.
Whitaker WG, Duroulias C. Benign encapsulated
neurilemoma: a report of 76 cases. Am surg. 1976;42:675-8
Sperfeld AD, Hein C, Schröder JM, Ludolph AC, Haneman
CO. Occurrence and characterization of nerve involvement
in neurofibromatosis type 2. Brain (2002), 125, 996-1004.
Trivedi R, Byrne J, Huson SM, Donaghy M. Focal
amyotrophy in neurofibromatosis 2. J. Neurol Neurosurg
Psychiatry 200;69:257-261.
Padua L, Pazzaglia C, Aprile I, et al. Schwannoma of the
median nerve ( even outside of the wrist ) may mimic
carpal tunnel syndrome. Neurol sci (2006);26:430-434.
Stewens JC, Beard CM, O'Fallon WM, Kurland LT.
Conditions associated carpal tunnel syndrome. Mayo clin
proc. 1992;67:541-548.
Mackay IR, Barua JM. Perineural tumor spread: an unusual
cause of carpal tunnel syndrome. J Hand Surg Br. 15:104-
Wood MK, Erdmann MW, Davies DM. Malignant
schwannoma mistakenly diagnosed as carpal tunnel
syndrome. J Hand Surg Br 1993; 18:187-188.